あつ = dikeco (), varmvetereco (), varmobjekteco ()
たか = alteco
おも = pezeco
にが = amareco
かなし 悲し = malgajeco
っぽい = eca
女っぽい
安っぽい
¤¤  Ĉi tio samas »eca« signife, sed ankoraŭe o-vortas.

おおき 大き = dubegrando
ちいさ 小さ = dubemalgrando
すくな 少な = dubesubo
はや = duberapido
しずか 静か = dubemallaŭto, dubekvieto, dubesenbruo

大き
dubegranda vianda bulo
= grandeca, vianda bulo

は真面です
tiuj inoj ja dubegravaj infanoj estas.

静か
dubekvieta melodio

摂る
dubefrue vesperomanĝon prenas (=manĝas)
¤¤  Ĉi vorto nur postireblas o-vorto, aŭ radiko de vorto.

かなし 悲し = malgajstato
いた = dolorstato
あたたか 温か = varmstato
やす = forestostato (ofte ferio, paŭzo aŭ ripozo)
¤¤  Samsignifas kiel み (stato), krome こと plej kutime postiras verbo aŭ frazeto por o-igi. Nur forigu la verbfino se i- aŭ as-formas.

おどること 踊ること = »danci stato«, dancostato
でること 出る = »eliri stato«, elirostato
しろいこと 白い = »blanka stato«, blankstato
ふかいこと 深い = »profunda stato«, profundstato
こまること 困る = »ĝeni stato«, ĝenistato, maltrankvilstato
できないこと 出来ない = »neebli stato«, neeblostato
しらない 知ら = »nescii stato«, nescistato

食べるができる
たべる が できる
manĝi stato eblas
= manĝstato eblas
/ mi manĝeblas



???
¤¤  Foje, eldiriĝas kiel »ごと«, kaj la signifo ne ĉiame samas:

できごと 出来 = »okazo stato«, okazo
よそ = »ekstero stata«, alia, fremda
ものごと  = »aĵo stato o«, ĉio, afero
なにごと  = »kio stato o«, kio
かけ
ごと 賭け = »vetludo stato o«, vetludo
てし
ごと 手仕 = »manlaboro stato o«, metio

ごと  = »servo stato o«, ofico, laboro, tasko
ごと  = »vido stato o« majstraĵo, perfektaĵo, inspiritaĵo
つくりごと 作り = »konstruo statoe o«, fabelaĵo (foje mensogo)

Neregulaj:
がら 柄 = »stato modelo«, afero, aĵo
じょうだん  = »senutilodiro stato«, ŝerco
もの; もん  = aĵo, objekto
すっぱいもの; 酸っぱい = acida aĵo, acida objekto
あまいもの 甘い = sukera
aĵo
もの 着 = vestaĵo
ほん
もの 本 = veraĵo
じつざいもの 実在 = realaĵo
たべもの 食べ = manĝaĵo
せい
もの  = sanktaĵo
かいもの 買い = aĉetaĵo
おりもの  = teksaĵo
いれもの = enhavaĵo, ujo
もの = aĉaĵo
あおもの = »verdaĵo« legomo
いきもの 生き  = »vivadaĵo«, ulo

ものおぼえ 覚え = »sperto«, memoro
ものがたり 語 = »vorto, aĵlingvo«, rakonto, historio
ものおき  = forlas(ej)o, tenejo
ものおと  = aĵosono
もの
さし
 = »intero«, mezurilo
ものかげ  = »ombro«, kaŝaĵo
ものごころ  = »spirito«, mond- aŭ societokompreno
もの  = »diri, -nomi, -soni« paroli, signifi, ktp
¤¤  Ofte similas »produkto«. Ekzemple, elfarmaĵo (farmprodukto), elmaraĵo (maroprodukto), besto (elnaturaĵo, naturoprodukto). Sed la traduko »el... -aĵo« tre pli bone taŭgas.

ちゅうしゅつぶつ 抽出 = elprenaĵo
こうぶつ  = elminaĵo
こうぶつ  = elŝataĵo
ふぞくぶつ 付属 = elapartenaĵo
だいたいぶつ 代替 = elanstataŭaĵo
しょうがいぶつ 障害 = elbaraĵo
けんぶつ 見 = elvidaĵo
がんぶつ; にせもの  = elfalsaĵo
ぶつつ; くだもの 果 = elfruktaĵo
じんぶつ  = elhomaĵo
しょくぶつ  = elplantaĵo
げんぶつ  = elekzistaĵo
どうぶつ  = »elmovaĵo«, besto
ぶつ   - elaferaĵo

ぶつ = »elaĵodiskuto«, skandalo, disputo
ぶつ = »elaĵologiko«, fiziko
 = fajrafero, brulo
 = »horafero« freŝa okazo
 = aliafero
ぎょう  = »vojaĝafero«, kongreso, evento
しょう  = afereto
あく  = malvirtafero (ekz. krimo)
かのう 可能 = maleblafero
へん  = respondafero (plej ofte signifas nur respondon)
 = domafero (ekz. hejmlaboro aŭ mastrumo)
しょう  = komercafero
しょく - manĝafero

¤¤  La japana estas simile la esperanta pri kunmetitaj vortoj. さつ signifas »memmortigo«, sed さつがい 害 »mortigovundo«. Do, foje postvorto poveblas malposti.

けん 件 = aferaĵo (ekz. skandalo, okazaĵo)
じょう 情 = »afersento«, aferokondiĉo
ぎょう; ことわざ 業 = »aferarto«, projekto
じつ 実 = »afervero«, fakto
しょう 象 = aferfenomeno
たい 態 = »afermieno«, aferstato

¤¤  Foje, signifas iston. Nur pripensu ion simile »ĝi laboras iel pri komercaj aferoj; do estas komercisto«.

 = »prefektaferisto«, prefektisto
 = »logikaferisto«, direktisto
けい  = »punaferisto«, polica eltrovisto (en la ĉina, ĉi tio signifeblas simile »krimafero«, do oni kompreneblas la japanan)
はん  = »ĵuĝaferisto«, ĵuĝisto
かん  = »trunkaferisto«, organizisto, sekretaristo, komisiisto, ktp (kredeble ĉar tiuj helpas la estron tiom, ke tiuj vere estas la »trunko« de la afero)
Ekzistas diversajn vortojn oni ne pripensas kiel postvortoj en la esperanta, aŭ alie en la japana. Ekzemploj:

-でいっぱ-一杯 = -pleno
でいっぱい = homplena
元気でいっぱい = kuraĝplene
でいっぱいする = »plene igi«, plenigi
でいっぱい詰め込む = plenŝtopi
本当
感謝でいっぱいです = vere dankpleno ekzistas

できる = povi, povas, povos

てき 的 = modelo, modela
あっとうてき 圧倒的 = »premabsurdomodelo«, premegomodela
しげきてき 刺激的 = »stimulomodelo«, stimulomodela

せい; さが; なりくせ 性 = kutimo, emo
きはつせい 揮発性 = flirtemo
たいねつ 耐熱性 = »tolerovarmemo«, varmtoleremo
いせい  =
こせい  =
ちせい  =
ぼせい  =
いんせい  =

じょう
状 = formo, letero
ゼリー状 = gelateneco
むせいふ 無政府 = anarkio
めんじょう 免状 = diplomo
円錐状 = cone-shaped
しんようじょう 信用状 =

力 = forto (foje tradukeblas kiel »lerto«)
読解力 = legokomprenoforto