Facilas, se ci legis la supran informon. Per " kaj °, nepervoĉa sono iĝas pervoĉe. Dekomence, ĉi markoj ne ekzistis kaj la sonoj nur laŭsaĝis en vorto aŭ frazo. Posttempe, la markoj ekzistis sed ne ĉiam uziĝis, kaj ankaŭ homo laŭdialekte aŭ laŭsituacie diras voĉe aŭ nevoĉe do ne la tuta lando parolas samkiele. Nuntempe la markoj pli paroltaŭgas kaj plejofte skribiĝendas, sed vortare ekzisteblas du aŭ tri formoj de unu vorto kaj la malsameco estas nur pri ĉi markoj. Tiam la signifo samas kaj la markoj uziĝas nur laŭdialekte.

°-sonoj (P-sonoj) dekomence elvenis ĉinlando kaj nuntempe verete ekzistas en nur nejapaj vortoj. Plejofte, nejapa vorto elvenas la angla aŭ ĉina lingvo. Ĉar la japa utilas nesamajn gramatikojn pri japaj kaj nejapaj vortoj, bonus se oni memorigus ĉi ideon, sed la informo revenos en aliaj ĉapitroj.

k, "g
がガぎギぐグげゲごゴ
ga
gi
gu
ge
go
s, "z
ざザじジずズぜゼぞゾ
za
zi (ĝi)
「zi, ji」
zu
ze
zo
t, "d
だダぢヂづヅでデどド
da
di (dzi, ĝi)
「di」
 du (dzu, zu)
「du」
de
do
b̭, "b, 
°p
ばバびビぶブベべぼボ
 ba
 bi
bu
be
bo

ぱパ
ぴピぷプぺペぽポ
pa
pipupe
po

La markoj ja esteblas sur la aliaj, jam-pervoĉaj sonoj kiel らラ kaj あア. Tiam, signifas pri akcento (ekzemple, anglano kiu eldiras malbone la japan lingvon), pri stranga krio (drone, sufoke, dolore ktp), aŭ lernlibre nejapa sono.

あ゙ ア゙ い゙ イ゙ ゔヴ え゙ エ゙ お゙ オ゙ 
»a i u e o« sed nenormale iel.

Lernlibre, signifeblas:
(Treege ne ofte aperas! Ne memoru kaj ne uzu!)

ṷ, u, "v
わ゙ ヷヸゐ゙
ゔヴゑ゙ ヹ
を゙ ヺ
va
vi
vuvevo
ḓ, "l
ら゙ ラ゙ り゙ リ゙ る゙ ル゙ 
れ゙ レ゙ 
 ろ゙ ロ゙
la
li
lu
le
lo
ḓ, "r
ら゚ ラ゚り゚ リ゚る゚ ル゚
れ゚ レ゚ ろ゚ ロ゚
ra
ri
ru
re
ro
g, °ṋgか゚カ゚き゚キ゚く゚ク゚け゚ケ゚こ゚コ゚
 ṋgaṋgiṋguṋgeṋgo

Tamen, la literoj kiuj jam tenas markojn ne riceveblas pli ol unu markon, do litero simile ぷ゙  ブ゚  tute ne ekzisteblas.

Kiel oni klaveblas la strangajn literojn, ekzemple お゙  オ゚ ?

Nuntempe per Makintaŝo (Macintosh), ekzistas »simbola privido« kiu nomas »Character Viewer« angle, »Teckenvisare« svede. La sistemo utilas la anglan lingvon pri ĉi markoj. Serĉu »combining (kunmetiga, miksiga)« kaj kelkaj literoj kaj simboloj ekzistas. La " estas »combining katakana-hiragana voiced sound mark«, do serĉu pri nur »combining ka«. La ° ankaŭ aperas. (La  ̭ por skribi b̭ ṷ ktp estas »combining circumflex accent below«, do serĉu pri »combining ci«).

Preŝu la literon. Ĉe la dekstra flanko, sub la pligranda antaŭvido, ekzistas »aldonu kiel libromarko (paĝosigno)« butono. Preŝu, kaj la simbolo movas en la »libromarkoj« ejo ĉe la maldekstra. Nun, klavu literon (kiel B) en loko alia ol la simbola prividejo, kaj poste preŝu la simbolon el la prividejo. Ekzemple:

B ° = B゚. Z  ̭ = Z̭. ア " = ア゙.

————

Ankaŭ ekzistas malgrandaj literoj.

あアぁァ いイぃィ うウぅィ えエぇェ おオぉォ

やヤゃャ ゆユゅュ よヨょョ 

Pri malgrandaj literoj, ekzistas tri kialoj.
• Unua: Se vokalo taŭgas la antaŭa vokala sono, estas nur longa formo de la antaŭa sono.
• Dua: La vokalo de la antaŭa silabo nediriĝas, sed nur la nevokalo diriĝas. La vokalo tiam iĝas la vokalo de la malgranda litero.
• Tria: Foje pri lernlibroj ktp, nur la nevokalo de la malgranda diriĝas.

おけぇ オケェ = okee
かなぁ カナァ = kanaa
おはよぉ オハヨォ = ob̭ajoo

しゅ シュ = ŝju
じゃあ ジャア = ĝjaa
ひょおぉ ヒョオォ = hjooo
てぃお ティーオ = tio (por klarigi ke ne sonas simile »ĉio チオ«)

イランカラㇷ゚テ = irankarapte (»bonan tagon!« - estas praula lingvo de japlando)
イルㇱカ = iruska (»koleri« - praullingve)

Tamen kiam nur grandaj literoj ekzistas, la sonoj klaras:
しや シヤ = ŝija (sija)
じや ジヤ = ĝija (zija)
ひよ ヒヨ = b̭ijo

Kiel oni klaveblas la malgrandajn? Se ne okazas aŭtomate, klavu: x(litero):
xa = ぁァ xo = ぉォ

Sed tia metodo funkcias pri nur la vokaloj, do ne funkcias pri la ㇱ (シし) ekzemple. Tiam, uzu la »simbola privido« aŭ serĉu pri »hiragana small (glataj literoj malgrandaj)« aŭ »katakana small (malglataj literoj malgrandaj)« ĉe: http://unicode-table.com

————

Skribe:

Ne zorgegu pri ĉi tio, sed ja legu. La informo revenos en aliaj ĉapitroj. Laŭe la supraj informoj pri la devenoj vokalaj, ekzistas kialo pri kiam la sonoj aliiĝas pri alilandaj vortoj, kaj kial sonoj skribiĝas diverskiele.

E = IA, AI. O = AU, UA. I = J.

OU -> AU U -> OO.
O ṶO -> AUṶ AU -> AU AU -> OO.

skribe: teṋnou てんのう テンノウ -> 
parole: teṋnoo てんのお テンノオ  (signifas »imperiestro«)

skribe: b̭uḓou ふろう フロウ -> 
parole: b̭uḓoo ふろお フロオ

EI -> AI I -> EE

skribe: seṋsei せんせい (センセイ)
parole: seṋsee せんせぇ せんせ~ せんせー せんせえ.

skribe: kaḓou かろう (カロウ) -> 
parole: kaḓoo かろぉ かろ~ かろー かろお

La »bona metodo«, kaj la plejkutima metodo, estus »ei, ou« sed ankaŭ apereblas la aliaj metodoj. Tute samsonas. Plejofte, la glataj literoj estus せんせい sed la malglataj センセー.

Antaŭtempe (ne zorgu pri ĉi vortoj):
きやう キヤウ -> きょう キョウ (AU = O)
てう テウ -> ちょう チョウ (TEU -> TIAU, TJAU -> TJOO, ĈJOO)
かう カウ -> こう コウ (KAU -> KOO)

Nuntempe, la skribsistemo preskaŭ tute taŭgas. Nur ekzistas la tri neregulaj literoj en la karto supra:

La nurspiraj sonoj foje nediriĝas, aŭ alisoniĝas, kiam ne komencas vorton. La B̭-sono alisoniĝas al alisoniĝas al B, P, Ṷ kiam ne komencante:

(antaŭtempe) KA B̭U かふ カフ ->  (nuntempe) かう カウ. signifas »aĉetas«.

(nun, skribe) EKI B̭E えきへ エキヘ -> (parole) EKI E えきえ エキエ. »al stacidomo (al vagonara haltejo)«.

(nun, skribe) I NU B̭A いぬは イヌハ -> (parole) I NU ṶA いぬわ イヌワ. signifas simile »hundo'flanke, pri la hundo«.

(skribe) たべものを タベモノヲ -> (parole) たべものお タベモノオ. signifas »manĝaĵon«.

————





゛゜Se ligiĝas al sono kiu ne kutime sonŝanĝas, ekzemple あ゙  イ゚  , signifas ke la sono miseldiriĝas iel. Ekzemple, dum timplena krio aŭ droniĝo.

k, "g: ka かカ, ga がガ, ki きキ, gi ぎギ.
s, "z: sa さサ,  za ざザ.  si しシ, zi じジ.
t, "d: tu つツ, ti ちチ, du づヅ, di ぢヂ.
h, "b, °p: ha はハ, ba ばバ, pa ぱパ.

Ekzemploj:

パン ぱん [pan] pano
ビードロ びいどろ び~どろ [biidoro] vitro
エスペラント えすぺらんと [esuperaṋto] esperanto

オケー おけい おけ~ [okee] okej
スウェーデン すうぇいでん すうぇ~でん [sueeden] svedlando